کلانتری: فشار رسانه، جلوی تخریب بافت تاریخی شیراز را گرفت
محمدمهدی کلانتری، متخصص مرمت بناهای تاریخی، در گفتوگو با ایران۲۴، با اشاره به نگرانیهای موجود درباره تخریب بافتهای تاریخی در شهرهایی مانند اصفهان، همدان و کاشان گفت: ثبت ملی یک اثر تاریخی، آغاز فرایند حفاظت است. در واقع پیش از شناسایی و ثبت آثار تاریخی باید اقدامات دیگری از جمله آسیبشناسی، تهیه طرح جامع مرمت، عملیات احیا انجام شود؛ اگرچه ثبت ملی یک پشتوانه قانونی برای جلوگیری از تخریب است، اما باید سایر مراحل طی شود تا حفاظت به طور کامل اتفاق بیافتد.
کارشناس بافتهای تاریخی با اشاره به وضعیت بافت تاریخی شیراز پس از ثبت ملی اظهار کرد: با وجود ثبت ملی، حدود شش ماه بعد سه پلاک تاریخی متعلق به دوره قاجار که در محدوده ثبت ملی و حرم شاهچراغ قرار داشتند، تخریب شدند. این املاک در تملک اداره کل راه و شهرسازی استان فارس قرار گرفته و عملیات تخریب نیز انجام شد و همان زمان از طریق رسانهها اطلاعرسانی شد.
وی در ادامه گفت: با رسانهای شدن تخریبهای آثار تاریخی، روند تخریبهای گسترده مرتبط با طرح توسعه حرم پایان یافت. همچنین در سال ۱۴۰۳ شورای عالی معماری و شهرسازی مصوب کرد که تنها در محدودههایی که طی سالهای گذشته تخریب شدهاند امکان ساختوساز وجود داشته باشد و صدور مجوز برای تخریب جدید انجام نشود. با همکاری میراث فرهنگی، شکایتی در دیوان عدالت اداری درباره تفویض اختیار بررسی طرح توسعه حرم از شورای عالی معماری و شهرسازی به شورای برنامهریزی و توسعه استان فارس ثبت شد. دیوان عدالت اداری این اختیار را باطل کرد و رسیدگی به این موضوع به روال قانونی خود بازگشت.
جمعی از استادان دانشگاه نیز با ارسال نامهای خواستار پیگیری موضوع شدند و مجموعه این اقدامات در کنار ثبت ملی بافت تاریخی، به توقف روند تخریبها کمک کرد.
این کارشناس با اشاره به اینکه آینده بافت تاریخی به صورت کامل مشخص نیست، تصریح کرد: تجربه سالهای گذشته نشان داده است که با تغییر شرایط، دوباره تلاشهایی برای اجرای طرح توسعه و تخریب بخشهایی از بافت تاریخی آغاز شده است. باید اجرای مصوبات و وضعیت بافت تاریخی همچنان با دقت مورد نظارت قرار گیرد.
کارشناس بافتهای تاریخی درباره شکایت های مطرح شده علیه خود نیز گفت: در جریان پیگیری این موضوع، چهار بار با عنوان نشر اکاذیب از سوی حرم شاهچراغ از بنده شکایت شد، اما هر چهار پرونده در نهایت مختومه شد و این شکایتها به جایی نرسید.