عباسی: بین ایران و آمریکا دریایی از بیاعتمادی وجود دارد/ احتمال بنبست مذاکرات بالا است
رضا عباسی در گفتوگو با «ایران۲۴» درباره شرایط فعلی مذاکرات ایران و آمریکا اظهار کرد: لازمه هر مذاکرهای اعتماد متقابل است و شاید بزرگترین آفت هر مذاکرهای نیز بیاعتمادی باشد. میان ایران و ایالات متحده دریایی از بیاعتمادی وجود دارد که دلایل مختلفی دارد.
وی افزود: در سال ۲۰۱۵ و در جریان مذاکرات هستهای و شکلگیری برجام نیز با مسئله بیاعتمادی مواجه بودیم، اما سطح آن به اندازه امروز نبود. در آن مقطع و در دوران آقای روحانی، تعاملات و گفتوگوها بسیار عمیقتر بود و سطح اعتماد نسبی میان دو طرف نیز بالاتر بود.
بازسازی اعتماد بسیار دشوار است
این کارشناس مسائل سیاسی ادامه داد: امروز درباره دو کشوری صحبت میکنیم که تقریباً سه دور با یکدیگر وارد جنگ شدهاند؛ آن هم در شرایطی که بعضی از این درگیریها در میانه مذاکره و دیپلماتیک اتفاق افتاده است. وقتی دو طرف پشت یک میز نشستهاند و در همان شرایط، میز مذاکره هدف موشک قرار میگیرد، طبیعی است که ترمیم آن میز و بازسازی دیوارهای اعتماد بسیار سخت و زمانبر باشد. نمیتوان انتظار داشت بعد از چنین اتفاقاتی، دو طرف به سرعت به شرایط گذشته بازگردند.
دو طرف خواهان حداکثر امتیازات هستند
وی با اشاره به یکی دیگر از مشکلات فعلی مذاکرات ایران و آمریکا اظهار کرد: یکی از بزرگترین مشکلات فعلی دو طرف این است که هر کدام میخواهند حداکثر امتیازات را به دست آورند.
عباسی ادامه داد: به نظر من در داخل ایران و ایالات متحده نیز جریانهایی وجود دارند که تلاش میکنند مذاکرات به نتیجه نرسد. در آمریکا مخالفان ترامپ و در ایران نیز مخالفان دولت و مخالفان مذاکره، هر کدام از زاویه خودشان تلاش میکنند روند مذاکرات را تحت فشار قرار دهند. اگر مذاکرهای صورت بگیرد و توافقی حاصل شود، طبیعی است که مخالفان این روند ممکن است خود را بازنده بدانند؛ بنابراین شاهد هستیم که فشارهای سیاسی و رسانهای از هر دو طرف افزایش پیدا میکند.
عباسی تصریح کرد: در چنین شرایطی، فشارها فقط در اتاق مذاکره وجود ندارد، بلکه رسانهها، فضای سیاسی و حتی فضای اجتماعی نیز میتوانند بر مذاکرهکنندگان تأثیر بگذارند. در برخی مذاکرات گذشته نیز شاهد بودیم که توافقات حاصلشده، بلافاصله با موجی از انتقادات در رسانهها، فضای مجازی و حتی کف خیابان مواجه شد.
مذاکره یعنی پیدا کردن نقطه مشترک
عباسی با تأکید بر اینکه مذاکره به معنای حداکثرگیری نیست، گفت: سیستم مذاکره این نیست که هر طرف بخواهد حداکثر خواستههای خود را به طرف مقابل تحمیل کند. مذاکره یعنی رسیدن به یک نقطه مشترک.
این کارشناس مسائل سیاسی افزود: وقتی ترامپ در آمریکا درباره یک توافق صحبت میکند و رسانههای منتقد او آن را زیر سؤال میبرند، نشان میدهد که مذاکرات صرفاً یک موضوع سیاست خارجی نیست و ابعاد داخلی و سیاسی نیز دارد. در داخل ایران نیز فشارهایی که علیه مذاکره و تیم دیپلماسی ایجاد میشود، میتواند بر روند تصمیمگیری اثرگذار باشد.
با وجود بیاعتمادی، امکان توافق همچنان وجود دارد
عباسی در پایان گفت: با توجه به شرایطی که امروز در دو طرف شاهد هستیم، متصور شدن یک آینده روشن برای مذاکرات دشوار است، اما این به معنای غیرممکن بودن توافق نیست.
وی توضیح داد: اگر من ۱۰۰ بخواهم و شما هم ۱۰۰ بخواهید، طبیعتاً امکان رسیدن به یک نقطه اشتراک وجود ندارد. مذاکره زمانی معنا پیدا میکند که هر دو طرف از بخشی از خواستههای حداکثری خود عبور کنند و به یک نقطه معقول برسند.
وی افزود: اگر ایران و آمریکا بتوانند از حداکثرها فاصله بگیرند و به سمت نکات و نقاط معقول حرکت کنند، حتی با وجود سه دور درگیری، این حجم از بیاعتمادی و اتفاقاتی که در سالهای اخیر رخ داده است، همچنان میتوان امیدوار بود که در نهایت توافقی حاصل شود.
عباسی تأکید کرد: مسیر رسیدن به توافق قطعاً دشوار و زمانبر خواهد بود، اما اگر دو طرف بپذیرند که مذاکره عرصه حداکثرگیری نیست و هدف آن پیدا کردن یک نقطه مشترک و قابل قبول برای هر دو طرف است، امکان رسیدن به توافق همچنان وجود دارد.