پاپیزاده: تورم افسارگسیخته نتیجه دستاندازی دولتها به صندوق توسعه ملی و چاپ پول است/ سالانه بیش از دو هزار همت فرار مالیاتی در کشور وجود دارد
«عباس پاپیزاده» عضو هیأترئیسه مجلس، نماینده خوزستان و دزفول در مجلس شورای اسلامی و عضو کمیسیون تدوین آییننامه داخلی مجلس در گفتوگو با شبکه خبری «ایران ۲۴» با اشاره به رشد شدید نرخ ارز در سالهای اخیر و در پاسخ به این پرسش مبنی بر اینکه «از سال ۹۶ تا امروز، قیمت ارز حدود ۳۰ برابر شده و اگر این روند تصاعدی باشد، سالانه حدود ۵۰ درصد افزایش داشتهایم. برخی مسئولین این افزایش قیمتها را به تحریمهاو جنگ نسبت میدهند، اما باید توجه کرد که در دوران تحریمهای عراق در زمان صدام و جنگ داخلی سوریه، وضعیت اقتصادی این کشورها به هیچ وجه مشابه ایران نبوده است. حتی در دوران جنگ تحمیلی ۸ ساله هم ما چنین بحرانهایی را تجربه نکردیم؛ چرا بازار کنونی به این وضعیت آشفته رسیده است، گفت:پاسخ این سؤال را باید از دولت، بانک مرکزی و وزارت نفت گرفت. وزارت نفت باید توضیح دهد تا چه حد توانسته درآمد ارزی کشور را تأمین کند و بانک مرکزی نیز باید پاسخگوی نحوه مدیریت بازار ارز و طلا باشد. وقتی این عوامل را کنار هم قرار میدهیم، بهروشنی میتوان ضعف در مدیریت منابع ارزی کشور را مشاهده کرد.
عضو هیأترئیسه مجلس با اشاره به نقش صندوق توسعه ملی تصریح کرد: ما نهادی بسیار مهم به نام صندوق توسعه ملی داریم که بهعنوان ذخیره ثروت بیننسلی تعریف شده و قرار بوده بخشی از درآمدهای نفتی هر سال در آن ذخیره شود؛ این منابع متعلق به مردم است، نه دولتها. اگر دولتها در حداقل ۱۰ سال گذشته کمتر به منابع صندوق توسعه ملی دستاندازی میکردند، امروز ارز کافی برای تنظیم بازار ارز کشور در اختیار داشتیم.
وی تأکید کرد: در شرایطی که درآمدهای نفتی کاهش یافته و منابع ارزی محدود شده، باید از ذخایر استفاده کرد. اما سؤال این است که امروز حجم واقعی منابع ارزی صندوق توسعه ملی چقدر است؟ اگر این منابع حفظ شده بود، نه قیمت ارز افزایش مییافت، نه بازار طلا و سکه دچار التهاب میشد و نه تورم با این شدت به سایر بازارهای مالی سرایت میکرد. در نتیجه، امروز با تورم افسارگسیخته مواجه نبودیم.
پاپیزاده ضعف اصلی را متوجه دولتهای یک دهه گذشته دانست و گفت: بهجای حرکت به سمت درآمدهای پایدار، دولتها به منابع ناپایدار بودجهای متوسل شدند. در حالی که طبق آمار اعلامی سازمان برنامه، سالانه بیش از دو هزار هزار میلیارد تومان فرار مالیاتی در کشور وجود دارد. اگر دولت فقط ۲۰ درصد این رقم را وصول میکرد، اساساً نیازی به استقراض، برداشت از صندوق توسعه ملی یا استفاده از منابع ناپایدار نداشت.
وی افزود: هر زمان که دولت برای تأمین بودجه به منابع ناپایدار روی میآورد، با ضریب چندبرابری تورم سال بعد را افزایش میدهد. یکی از عوامل اصلی تورم در کشور، خود دولت است؛ چه از طریق چاپ پول و چه از مسیرهای غیرقانونی تأمین منابع. چاپ پول باعث افزایش پایه پولی میشود و پایه پولی نیز با ضریب ۷ تا ۸ برابری، حجم نقدینگی را بالا میبرد و در نهایت افزایش نقدینگی مستقیماً به رشد تورم منجر میشود.