«حسبیالله» «سوگحماسه» چاووشی برای «دخترکان بیگناه»
به گزارش ایران۲۴، «حسبیالله» عنوان اثر جدید محسن چاووشی است. این قطعه نیز در راستای سبک و مهر شخصی چاووشی خلق شده است. اثری که به نام امام علی(ع) ساخته شده به نام و مناسبت ضربت و شهادت مولا، ازاینرو موتیفهای اصلی تشکیل دهنده این اثر سرشار از غمی هستند که بر روی یک ریتم چهار ضربی در دل خود، روایتگر حماسه است. قطعه با اذان در دستگاه چهارگاه آغاز میشود اما بلافاصله در همان میزانهای اول در دستگاه نوا تداوم مییابد که معادل گام رِ مینور در موسیقی کلاسیک غربی است.
این قطعه نیز از نظر ساختار در تنظیم و ارکستراسیون شبیه دیگر آثار چاووشی است. استفاده بارز از درامز و ریتم کوبنده سایدرام با همراهی سولوی گیتار فاز، اکمپانیمان پد حجیم و سرضربهای قوی کوبههایی چون دف و بندیر از شاخصههای فنی «حسبیالله» است.
سولوی الکتریکگیتار، با بهره از سنکپها و تکنیکهای پیچبندر و پرشهای نوازنده به فواصل چهارم و پنجم، حس و حال توامان غم و حماسه را در تعریفی نوین از «سوگحماسه» به شنونده منتقل میکند. در «حسبیالله» اینبار بغض محسن چاووشی از همیشه بیشتر و محسوستر است. این غم اما حس سوگ صِرف را بیان نمیکند، برعکس، غمی توامان با سربلندیست. غمیست که در آن، هر ایرانی را مصمم به مقاومت و بها دادن، جانفشانی و سلحشوری، برای ایران و عبور از این شرایط و روزگار، تهییج میکند.
«میان دشمن و وطن، ننگ بر آن که شک کند/ ننگ بر آن که خواسته، شمر به ما کمک کند» این ورس از قطعه «حسبیالله» را میتوان کلایمکس یا اوج داستان این روایت قلمداد کرد. تلفیق دقیق شعر و موسیقی، در درستترین حالت ممکن اتفاق افتاده است و هر واژه از این ترانه در فرم و بافت ملودیک خود، بار عاطفی مورد نظر را در ساختار هارمونیک ـ کنترپوئنتیک، همچنین صدا و پرتاب و ادای واژگان، بیان و اجرای کم نظیر خواننده، که حتی در برخی واژگان، کار دشوار خشدار کردن حنجره در واژگانی چون «صبر» که نشان از کف رفتن صبر و قرار است و تعجیل در رشادت و جانفشانی برای وطن را القا میکند، همه و همه، نشان میدهد محسن چاووشی بر تک تک واژگان این اثر، فکر کرده و هدفگذاری کرده است.
«چقدر آیه سوخته چه روزگار تیرهای...به بردهداری نوین....مدرسههای بیپناه، دخترکان بیگناه» جاییست که چاووشی تمام بغضاش را به صورت مخاطب میکوبد، تا یادآور جنایتی باشد که آمریکا در اولین روز تهاجم به کشورمان، دخترکان مدرسه میناب را به اسم دفاع از مردم آمریکا به خاک و خون کشید. روند ملودیک این بخش با اینکه سرتاسر مملو از غم است اما به گونهای خلق شده تا این حس غم با حس انتقام، دفاع و جانفشانی توامان باشد.
بخش آوای بک ووکال سوپرانو و آلتو در ترکیب صدای زن و مرد، روایت مویهوار اثر را تکمیل میکند و در آخر، خالی شدنِ حجم ارکستر با سولوی دودوک، گیتار آکوستیک و فروکش کردن ضرباهنگ حجیم درامز، کادانس اثری اپیک تراژیک را تکمیل میکند و با این نهیب، به سرانجام میرسد که: «فکر نکن چه میشود، خدا بس است بنده را...»
محسن چاوشی در بخشی از نوشته خود برای خلق اثر «حسبیالله» نوشت: از اول اعتراضات و نزدیک به دو ماه است فکر میکنم و رصد میکنم تا نکتهای را در آنسوی مرزها بیابم که جذبم کند و حرف حق باشد، اما به وجدانم قسم که هرچه گشتم ناامیدتر شدم، پس سکوت کردم! و در این سکوت دیدم حق با بعضی از شماست: من «وسطم» «وسط» مثل عابری که دی ماه در خیابان به گران شدن گوشت فکر میکرد و از پشت تیر به سرش خورده بود
وسط مثل پیرزنی روستایی که نه تلویزیون دارد و نه گوشی موبایل؛ فقط آلزایمر دارد و پسری که بیکار شده و چند ماه است قرصهایش را به موقع نمیرساند…و این «وسط» خیلی جای بزرگی است و خیلیها در آن جا میشونداصلا جریانی که این «وسط» را ندارد نمیتواند انقلابی را رقم بزند یا حکومتش را حفظ کند!
در این دو ماه قلبم سوخت برای کشتهشدگان…اما دست خودم نبود!
من به عنوان کسی در وسط، قلبم برای پلیس و معترض و عابر با هم میسوخت و برای هر هموطنی که ناچار به خیابان آمده بود و دیگر به خانه برنگشت…