گلعنبری: فضای پرابهام مذاکرات به سمت تقابل میرود
به گزارش گروه سیاسی «شبکه خبری ایران۲۴»، «صابر گلعنبری» پژوهشگر، مترجم، روزنامهنگار و کارشناس روابط بینالملل، در یادداشتی که در کانال تلگرامی خود منتشر کرده، به بررسی فضای مذاکرات اخیر ایران و آمریکا و تحرکات دیپلماتیک پیرامون آن پرداخته و این فضا را «پرابهام و متناقض» توصیف کرده است.
گلعنبری با اشاره به سفر دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران به عمان و دیدار حدود سهساعته وی با سلطان هیثم بن طارق، این دیدار را امری غیرمعمول دانسته و آن را نشانهای از اهمیت محتوای گفتوگوها ارزیابی کرده است. به گفته وی، سلطان عمان معمولاً با رهبران کشورها دیدار میکند و پرهیز او از ملاقات با دیگر مقامات، اهمیت این دیدار طولانی را دوچندان میکند.
این کارشناس روابط بینالملل، سفر لاریجانی به مسقط را مرتبط با مذاکرات جمعه گذشته ایران و آمریکا در عمان دانسته و یادآور شده است که پیشتر در یادداشتی با عنوان «نه پیشرفت نه بنبست» احتمال داده بود طرف آمریکایی پیشنهادی یا درخواستی از ایران مطرح کرده باشد، هرچند تاکنون ماهیت این درخواست روشن نشده است.
وی همچنین با اشاره به اظهارات اخیر دونالد ترامپ درباره ازسرگیری گفتوگوها در اوایل هفته جاری، تأکید کرده است که هنوز نشانهای از آغاز مجدد مذاکرات میان عراقچی و ویتکاف دیده نمیشود و مشخص نیست که آیا سفر لاریجانی میتواند مصداق گفته ترامپ تلقی شود یا خیر.
گلعنبری در ادامه به تحرکات روسیه نیز اشاره کرده و گفته است که وزیر خارجه این کشور از «نگرانی» مسکو درباره آینده ایران سخن گفته و از تماسهای مستمر با تهران خبر داده است. وی ارتباط میان تماس تلفنی لاوروف با وزیر خارجه عمان، سفر اخیر لاریجانی به مسکو و سفر کنونی او به مسقط را قابل تأمل دانسته است.
در بخش دیگری از این یادداشت آمده است که با وجود توصیف مذاکرات مسقط بهعنوان «گامی رو به جلو» از سوی رئیسجمهور ایران و «خیلی خوب» از سوی ترامپ، و همچنین سخن گفتن برخی مقامات ایرانی از وجود حسن نیت در طرف آمریکایی، فضای کلی مذاکرات همچنان مبهم است و بازار گمانهزنی و انتشار اطلاعات گمراهکننده داغ شده است.
به گفته این تحلیلگر، خوشبینی نسبی ایران با بدبینی ناشی از تجربه جنگ گذشته و اظهارات ترامپ همراه شده و در عمل نیز نشانهای از گشایش مشاهده نمیشود. او ادامه داده است که همزمان با مذاکرات، فشارها و تحریمهای آمریکا ادامه یافته و حتی فرمان اجرایی اعمال تعرفه ۲۵ درصدی نیز ساعاتی پس از گفتوگوهای جمعه امضا شده است.
گلعنبری با اشاره به تأکید ایران و آمریکا بر محدود بودن دستور کار مذاکرات به پرونده هستهای، خاطرنشان کرده است که در مواضع اخیر مقامات ایرانی هیچ نشانهای از عقبنشینی در موضوعاتی چون غنیسازی یا ذخایر اورانیوم دیده نمیشود. وی همچنین به اظهارات رئیس سازمان انرژی اتمی ایران اشاره کرده که خروج ذخایر اورانیوم اساساً در مذاکرات مطرح نشده است.
او در ادامه این پرسش را مطرح کرده است که اگر دستور کار مذاکرات به پرونده هستهای محدود بوده و موضوع ذخایر اورانیوم نیز مطرح نشده، پس محور اصلی گفتوگوهای اخیر چه بوده است و آیا مذاکرات هنوز وارد مرحله بررسی جزئیات نشده است.
این کارشناس روابط بینالملل احتمال داده است که مذاکرات فعلی بیشتر معطوف به ارزیابی کلیات، سنجش جدیت طرفین و اعتمادسازی باشد و در این صورت، مشخص نیست آیا ترامپ توان تحمل مذاکراتی کند و طولانیمدت را خواهد داشت یا خیر.
در پایان، گلعنبری با اشاره به گمانهزنیها درباره احتمال طرح مشوقهای اقتصادی از سوی ایران برای کاهش تنش و تسهیل توافق، تأکید کرده است که نرمش ظاهری ترامپ شکبرانگیز است و احتمال عملیات فریب را تقویت میکند. به گفته وی، در چنین شرایطی باید منتظر نتایج سفر لاریجانی به عمان و همچنین سفر نتانیاهو به واشنگتن ماند، چراکه فضای مذاکرات آنچنان پرتناقض و مبهم است که دورنمای یک تقابل جدی نیز چندان دور از ذهن به نظر نمیرسد.